JAMIELNIK
Jamielnik – wieś sołecka w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie nowomiejskim, w gminie Nowe Miasto Lubawskie.
Wieś po raz pierwszy wzmiankowano w roku 1320. Nieznana jest dokładna data lokacji. Po wojnie trzynastoletniej na mocy II pokoju toruńskiego (1466) wieś weszła wraz tzw. kluczem lidzbarskim w skład Królestwa Polskiego w ramach starostwa brodnickiego. Nazwa Jamielnik stosowana jest od roku 1570 i pochodzi od jemioły – z mitologii północnej. Od XIV wieku istniał tu kościół, zniszczony prawdopodobnie podczas wojny trzynastoletniej. W 1670 r. widoczne były jeszcze jego fundamenty oraz mury cmentarza. Od 1570 r. wieś była własnością królewską, wchodzącą w skład starostwa bratiańskiego. Pod koniec XIX w. wieś obejmowała 3261 mórg z 119 budynkami i 94 domami. W tym okresie we wsi było 387 katolików. Obecnie w obszar wsi wchodzi również Studa – dawny majątek ziemski. W 1902 r. we wsi powstała stacja kolejowa. Zaś po I wojnie światowej powstała komora celna. W 2000 r. w Jamielniku erygowano parafię pw. św. Faustyny.
źródło: Encyklopedia Warmii i Mazur
GMINA NOWE MIASTO LUBAWSKIE
Nowe Miasto Lubawskie – miasto w Polsce położone w województwie warmińsko-mazurskim, siedziba powiatu nowomiejskiego. Położone jest między Garbem Lubawskim a Pojezierzem Iławskim, nad rzeką Drwęcą.
Według danych z 1 stycznia 2018 Nowe Miasto Lubawskie liczyło 10 097 mieszkańców.
We wczesnym średniowieczu ziemie te zamieszkiwało bałtyjskie plemię Sasinów. Pierwsza wzmianka o nowej osadzie pochodzi z 1325 roku z kroniki Piotra z Duisburga. W 1353 roku osadzie nadano prawa miejskie chełmińskie. W XIV wieku zbudowano kościół, a Krzyżacy zbudowali dookoła miasta mury obronne. W lipcu 1410 roku niedługo po bitwie pod Grunwaldem miasto zostało opanowane przez wojska króla Władysława Jagiełły, jednak na mocy I pokoju toruńskiego z 1411 roku powróciło jeszcze na kilkanaście lat w skład państwa zakonu krzyżackiego. W 1440 roku miasto przystąpiło do antykrzyżackiego Związku Pruskiego. W 1454 roku mieszczanie wypędzili z miasta Krzyżaków. W 1468 roku zostało przyłączone do Królestwa Polskiego, w zamian za Nidzicę. Miasto poważnie ucierpiało podczas Potopu szwedzkiego. W zaborze pruskim od 1772 roku. W latach 1807-1815 Nowe Miasto znajdowało się granicach Księstwa Warszawskiego. W 1865 roku miejscowi Polacy powołali Towarzystwo Rolnicze przekształcone w 1893 roku w Bank Ludowy. W Polsce ponownie od 1920 roku. W II Rzeczypospolitej wchodziło w skład województwa pomorskiego ze stolicą w Toruniu. Do 1 kwietnia 1937 roku nosiło urzędową nazwę „Nowemiasto – Pomorze”. Od 3 września 1939 roku okupacja niemiecka. 9 września, 15 października i 7 grudnia Niemcy przeprowadzają egzekucje Polaków. Wieczorem 20 stycznia 1945 roku przedpola miasta zajmuje 2 armia uderzeniowa oraz 8 samodzielny korpus pancerny gwardii II Frontu Ukraińskiego. Następnego dnia, po krótkiej wymianie ognia, oddziały radzieckie wkroczyły do miasta od strony Pacółtowa i Tylic oswobadzając je z rąk Niemców. W 1975 zlikwidowano powiat. Od 1 stycznia 1999 roku siedziba odtworzonego powiatu.
źródło: Wikipedia
Szkice Nowe Miasto Lubawskie – Józef Zbigniew Polak
opis miejsc i zabytków w okolicy wartych obejrzenia – tutaj
IŁAWA
Miasto jest położone na Pojezierzu Iławskim, nad najdłuższym jeziorem w Polsce – Jeziorakiem. Iława leży na obszarze historycznej Pomezanii i na terenie określanym od XVI wieku jako Prusy Górne (niem. Oberland), a także na Powiślu. Przez Iławę przepływają rzeki Iławka i Tynwałd. W obrębie administracyjnym miasta znajduje się największa wyspa śródlądowa w Polsce – Wielka Żuława która ma stałe połączenie promowe z miastem. Miasto leży na terenie Zielonych Płuc Polski – obszaru charakteryzującego się czystym powietrzem i różnorodnością systemu przyrodniczego. Od zachodu i północy Iławę otacza Park Krajobrazowy Pojezierza Iławskiego.
Iława jest ośrodkiem wypoczynkowym, paraolimpijskim i turystycznym. W lesie tuż pod Iławą znajdują się dwa ośrodki wczasowe Telewizji Polskiej (Sarnówek i Tłokowisko) do których zjeżdżają się dziennikarze na wypoczynek. Z Iławy można dopłynąć aż do Morza Bałtyckiego poprzez jezioro Jeziorak i zabytkowy, unikatowy na skalę światową Kanał Elbląski. Przed II wojną światową miejscowość nazywana była „Perłą Oberlandu”. Nad jeziorem Silm znajduje się jeden z kilku na świecie ośrodków szkolenia kapitanów żeglugi morskiej i pilotów portowych, uczą się oni manewrować statkami morskimi na zminiaturyzowanych modelach. Miasto nazywane jest letnią stolicą jazzu tradycyjnego ze względu na organizowany tu najstarszy festiwal tego gatunku muzyki w Europie – Old Jazz Meeting „Złota Tarka”. W Iławie znajduje się Papieska Kalwaria Pojezierza Iławskiego której stacje Drogi Krzyżowej w kształcie kajaków nawiązują i upamiętniają do dwukrotnego pobytu Karola Wojtyły nad Jeziorakiem, po którym przyszły Papież pływał kajakiem z młodzieżą. Iława leży na Drodze św. Jakuba (jednego z najważniejszych chrześcijańskich szlaków pielgrzymkowych na świecie) prowadzącym do katedry do Santiago de Compostella w Hiszpanii.
źródło: Wikipedia